KADINLARDA TOPLUMSAL CİNSİYET ROLÜ TUTUMLARI İLE BENLİK SAYGISI ARASINDAKİ İLİŞKİDE SUÇLULUK VE UTANÇ DUYGULARININ ARACI ROLÜ

Özet

Araştırmanın amacı, kadınlarda toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile benlik saygısı arasındaki ilişkide suçluluk ve utanç duygularının aracı rolünü incelemektir. Çalışmanın örneklemini 19-65 yaş aralığında bulunan 219 kadın oluşturmaktadır. İlişkisel ve kesitsel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilen araştırmada veriler sosyodemografik bilgi formu, Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Suçluluk Utanç Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde IBM SPSS 26 ve PROCESS Macro Model 4 kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile suçluluk duygusu arasında pozitif yönlü, utanç duygusu arasında ise negatif yönlü ve anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermiştir. Toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile benlik saygısı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Suçluluk duygusu ile benlik saygısı arasında anlamlı bir ilişki saptanmazken, utanç düzeyi arttıkça benlik saygısının azaldığı belirlenmiştir. Paralel aracılık analizi sonucunda, suçluluk ve utanç duyguları üzerinden hesaplanan toplam dolaylı etkinin anlamlı olduğu belirlenmiştir. Aracı değişkenler ayrı ayrı incelendiğinde, suçluluk duygusunun toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile benlik saygısı arasındaki ilişkiye aracılık etmediği, utanç duygusunun ise bu ilişkide anlamlı bir aracı rol oynadığı saptanmıştır. Araştırma sonuçları, kadınlarda toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile benlik saygısı arasındaki dolaylı ilişkinin utanç duygusu üzerinden gerçekleştiğini göstermiştir.