Makale YOKSULLUK ALGISININ SOSYAL DIŞLANMA VE YAŞAM TATMİNİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: YAPISAL EŞİTLİK MODELİYLE BİR ANALİZ
DOI:
https://doi.org/10.17740/eas.stat.2025-V25-02Anahtar Kelimeler:
Yoksulluk Algısı, Sosyal Dışlanma, Yaşam Tatmini, Yapısal Eşitlik Modeli (YEM), Makro Sosyal Politikalar, Kamu Nakdi YardımlarıÖzet
Bu çalışma, bireylerin yoksulluk algısının sosyal dışlanma ve yaşam tatmini üzerindeki etkilerini yapısal eşitlik modeli (YEM) aracılığıyla analiz etmektedir. Araştırmanın evrenini, Ağrı ilinde ikamet eden ve kamu destekli sosyal yardımlardan yararlanan bireyler oluşturmaktadır. Toplam 650 kişiden elde edilen veriler doğrultusunda, yoksulluk algısının artmasının yaşam tatminini anlamlı düzeyde azalttığı, sosyal dışlanmayı ise artırdığı tespit edilmiştir. Model sonuçlarına göre, yoksulluk algısında 1 birimlik artış yaşam tatmininde 0.682 birimlik azalmaya, sosyal dışlanmada ise 0.451 birimlik artışa yol açmaktadır. Bu bulgular, yoksulluğun bireylerin yalnızca ekonomik koşullarını değil, aynı zamanda psikososyal refahlarını ve toplumsal bütünleşmelerini de olumsuz etkilediğini göstermektedir. Yapısal model, özellikle yaşam tatmini üzerindeki etkinin daha güçlü olduğunu ortaya koyarak, yoksullukla mücadele politikalarının yalnızca gelir desteğiyle sınırlı kalmaması, bireylerin psikososyal refah düzeylerini de kapsayacak şekilde bütüncül bir perspektifle ele alınması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu kapsamda, sosyal politikaların bireylerin yaşam kalitesini artırmaya, sosyal sermaye ve katılım düzeylerini güçlendirmeye yönelik çok boyutlu bir anlayışla tasarlanması önerilmektedir.